Wanneer:
maandag 22 februari 2016
Waar:
Kerk

Omschrijving

Dr. David Overbosch houdt een voordracht voor de Gorsselse Kunstkring met de titel ‘Wat niet is, maar schijnt te zijn, Minnepijn in de 17e eeuw’. David Overbosch is voormalig internist en directeur van het Instituut Tropische ziekten van het Havenziekenhuis te Rotterdam.

De zieke vrouw jan Havicksz. Steen c. 1663 - c 1666Jan Havicksz. Steen, De zieke vrouw ca. 1663-1666 (Rijksmuseum)Door de eeuwen heen zijn veel schilderijen gemaakt met afbeeldingen van medische taferelen en aandoeningen. Er is veel te zien aan zieke mensen en hun ziekten. Soms bewust, maar soms ook onbedoeld werden op portretten van mensen afwijkingen en ziekten van de geportretteerden afgebeeld. Dit geschiedde door de eeuwen heen, zodat we ook in het Gorsselse Museum MORE voorbeelden daarvan kunnen bekijken.
In de zeventiende eeuw echter werden ook schilderijen gemaakt met afbeeldingen die op het eerste gezicht een medische voorstelling tonen, maar bij nadere beschouwing toch een andere betekenis hebben. In de zogenoemde ‘genreschilderkunst’ uit de zeventiendeeeuw worden diverse morele onderwerpen in verhulde vorm getoond. Voorbeelden daarvan zijn schilderijen waarop doktersbezoeken worden afgebeeld. Op het eerste gezicht een gewoon tafereel, maar bij nadere beschouwing een burleske voorstelling waarin de spot wordt gedreven met patiënt en dokter. Vaak wordt verwezen naar betekenissen uit de oudheid en de bijbel maar ook naar zeventiende-eeuwse schrijvers, zoals bijvoorbeeld Jacob Cats. Opvallend daarbij is hoe groot de kennis van de literatuur bij de gegoede burgerij was. Vooral Jan Steen, maar ook andere bekende Nederlandse en Vlaamse schilders hebben schilderijen gemaakt met onderwerpen in het medisch ‘genre’.
In een lichtvoetige ontdekkingstocht belicht de lezing de grensgebieden tussen medische voorstelling en achterliggende betekenis. De geïnteresseerde kijker doet daardoor telkensweer nieuwe ontdekkingen in musea over de gehele wereld.

Op het schilderij hiernaast (De zieke vrouw van Jan Havickz. Steen) is te zien hoe een jonge vrouw, afgemat door de koorts, haar hoofd op het kussen legt. Heeft ze soms liefdesverdriet, is ze zwanger? Om daarachter te komen smoorden kwakzalvers een reepje kleding van de vrouw in een stoofje - de geur zou het geheim verraden. Hier laat Jan Steen zo’n charlatan zien tijdens zijn diagnose. Zijn ouderwetse kleding maakt hem tot een schertsfiguur.

De lezing is op maandag 22 februari 2016 en begint om 20.00 uur in de protestantse kerk, Hoofdstraat 27 in Gorssel. Introducés en belangstellenden zijn welkom. Zij betalen € 10,-.
Informatie: .

 

Locatie:
Kerk


Locatie

Kerk
Locatie:
Kerk

Omschrijving

Protestantse kerk
Hoofdstraat 27, 7213 CN Gorssel

 

 

Deel deze pagina

Deel op FacebookDeel op Twitter Stuur een link van deze pagina per e-mail