Uglow en Kuitwaard: op zoek naar absolute perceptie

Gepost in Nieuws

In Museum MORE zijn van 26 mei tot en met september 2019 twee zomertentoonstellingen te zien: werken van Euan Uglow en Christiaan Kuitwaard. Beide kunstenaars hebben een fascinatie voor schilderen naar waarneming. Gorssel.nl was bij de perspreview.

Euan Uglow: Painting Perception
UglowKuitwaard JTE 24 5 19 13KLKijken en meten - In Uglow's schilderij The Diagonal is het model een mathematisch objekt, een vlees geworden streep van linksboven ging naar rechtsonder. Uglow wilde een diagonaal schilderen, daar gaat het om.
In de vergroting (klik op de afbeelding) en de twee vervolg­afbeeldingen met close-ups zijn de markeringen voor de geometrie goed te zien.
Wederom heeft More een mooie première met de eerste buitenlandse overzichts­tentoonstelling Painting Perception van de Britse kunstenaar Euan Uglow (1932-2000). Twee zalen met zestig naakten, portretten, stillevens, landschappen en twintig tekeningen geven een uniek inzicht in het werk van deze naar absolute waarneming zoekende kunstenaar. Christiaan Kuitwaard (1965) exposeert zijn 128 ‘White box paintings’, in het formaat 28x20 cm: voor Kuitwaard een voortdurende oefening in kijken. En dat verbindt de twee kunstenaars met elkaar.

Immuun voor roem
Uglow was samen met Freud en David Hockney de belangrijkste figuratieve kunstenaar van de tweede helft van de twintigste eeuw. Roem kreeg Uglow in Engeland eigenlijk pas na zijn overlijden. Bekend werd hij mede door verzamelaars als David Bowie, designer Paul Smith en door het naaktschilderij van Mrs. Cherie Blair, dat niet geëxposeerd mocht worden. Zelf zocht Uglow nooit bekendheid: hij was immuun voor roem en was een ‘artists’ artist’. Hij gaf liever les dan dat hij met zijn werk naar galeries ging. Hij maakte de schilderijen het liefst voor zichzelf en niet voor de woonkamer.

Kijken en meten
Het werk van Uglow gaat niet over vlees of psyche, maar over 'gecontroleerde emotie`; kijken en meten en nog eens kijken. Het is een obsessieve zoektocht naar absolute waarneming. Uglow was geobsedeerd door geometrie. Geometrie is orde. Zekerheid daarentegen is de werkelijkheid, chaos en onzekerheid. Uglow vertrouwde hierbij niet alleen op zijn ogen: om grip te krijgen op wat hij zag tekende de Engelse kunstenaar rasters en andere patronen op de vloer en muren van zijn atelier, zelfs op zijn modellen. Zijn modellen waren objecten. Hij bracht alles in stelling om het ongrijpbare beeld toch zo grijpbaar mogelijk te maken. Al deze markeringen zijn in zijn werk nog duidelijk zichtbaar. Wegschilderen deed hij ze niet, want dat was het proces waar het om ging. Het is alsof Uglow zo weer aan de slag kan gaan met zijn schilderij. Een voltooid schilderij bestond in zijn ogen niet. De werkelijkheid gaat immers altijd door!
Uglow heeft niet veel landschappen geschilderd. De reden daarvan ligt voor de hand: door de Engelse weersomstandigheden kon hij het onderwerp niet lang genoeg bestuderen. Voor de meeste landschapsschilderijen die hij maakte trok hij naar het zuiden van Europa.

Christiaan Kuitwaard: 128 White box paintings
UglowKuitwaard JTE 24 5 19 39Christiaan Kuitwaard vertelt tijdens de pers­preview over zijn werk.
Fotografie Janny Schiphorst, tijdens de perspreview op 24 mei 2019.
Gelijktijdig met de werken van Uglow zijn in zaal zeven in Museum MORE 128 werken van de Friese kunstenaar Christiaan Kuitwaard (Sneek, 1965) te zien. Sinds 2010 vervaardigt de kunstenaar series. De ‘White box painting’ is een opdracht die Kuitwaard zichzelf heeft gesteld met als doel steeds beter en bewuster waar te nemen, om steeds meer grip te krijgen op licht en schaduw, ruimte en vorm. Inmiddels heeft hij er ongeveer vierhonderd gemaakt. Nummer 264 tot en met 391 zijn nu in MORE te bewonderen. Alle hebben een formaat van 28 x 20 cm en hebben als onderwerp een geschilderd voorwerp in een witte kist. Het voorwerp dat Kuitwaard schildert, wordt in een box van 42 x 30 cm geplaatst met een lichtspot. Het zijn alledaagse voor­werpen: een kop en schotel, een fles, een hoed, een tube, een zeester een takje, een bamibakje, maar ook geometrische vormen. De voorstellingen zijn naar waarneming gemaakt en niet vanaf een foto. Soms is er geen voorwerp en is er alleen de lege kist. De voorwerpen doen er eigenlijk niet toe, want het gaat bij Kuitwaard voornamelijk om het kijken, om het schilderen, om het licht en om het schilderij. Licht is belangrijker dan het onderwerp. Een voorwerp kan meerdere malen worden gebruikt, maar geen schilderij is hetzelfde. De omstandigheden, de keuze en blik van de schilder zijn iedere keer verschillend.

Christiaan Kuitwaard en de Britse schilder Euan Uglow delen de fascinatie voor schilderen naar waarneming. Een bijzondere connectie.

De tentoonstellingen Euan | Painting Perception en Christiaan Kuitwaard | 128 White Box Paintings zijn te zien in Museum MORE van 26 mei tot en met september 2019.
  

Redactie Gorssel.nl
25 mei 2019

aa

bb

   

Deel deze pagina

Deel op FacebookDeel op TwitterStuur een link van deze pagina per e-mail